Sunday, 21 December 2025

AI on the Job Market: Creation and Transformation

By Dhrubajyoti Deka, PG Ist Semester

​Artificial intelligence (AI) is rapidly reshaping the global job market, presenting a complex scenario of both significant job creation and the disruption of traditional employment structures. While concerns about AI leading to widespread job losses are understandable, a more nuanced perspective reveals that AI's primary role is often transformative, altering the nature of existing jobs and fostering entirely new industries and roles that were previously unimaginable. This evolution necessitates a proactive approach to skill development and workforce adaptation to harness the full potential of AI for economic growth and societal benefit.

​One of the most profound impacts of AI is its ability to automate repetitive and data-intensive tasks. This automation, while potentially displacing workers in routine roles, simultaneously frees up human capital for more complex, creative, and strategic endeavors. For instance, AI-powered systems can handle customer service inquiries, data entry, and logistical planning, allowing human employees to focus on higher-value interactions, problem-solving, and innovation. This shift doesn't eliminate jobs but rather elevates the required skill sets, moving away from manual execution towards oversight, analysis, and strategic development of AI systems.

​Moreover, AI is a powerful engine for the creation of entirely new job categories. The development, deployment, and maintenance of AI technologies themselves require a vast array of specialized skills. We are witnessing a surge in demand for AI researchers, machine learning engineers, data scientists, AI ethicists, prompt engineers, and AI trainers. Beyond direct AI development, the integration of AI into various sectors also creates new opportunities. For example, industries like healthcare, finance, and manufacturing are now seeking professionals who can leverage AI to enhance diagnostics, personalize financial services, and optimize production processes, leading to novel roles focused on AI implementation and strategy.

​However, the destructive aspect of AI on old job structures cannot be overlooked. Industries heavily reliant on manual labor or predictable cognitive tasks are particularly vulnerable. Manufacturing assembly lines, certain administrative roles, and even some aspects of journalism and content creation are undergoing significant changes due to AI automation. This disruption can lead to job displacement and necessitates robust retraining programs and social safety nets to support affected workers. Governments, educational institutions, and businesses must collaborate to equip the workforce with the adaptability and new skills required to navigate this evolving landscape.

​Ultimately, AI's role in the job market is a testament to technological progress—a force that both dismantles and builds anew. The future of work will not be defined by humans versus machines, but rather by humans with machines. Embracing lifelong learning, fostering creativity, and developing critical thinking skills will be paramount for individuals to thrive in an AI-driven economy. Societies that can effectively manage this transition, investing in education and innovation, will be best positioned to capitalize on AI's potential to create a more productive and prosperous future.



Old Dhaka: Lanes of History, the Aroma of Heritage, and a City of Flavours

By

Iffat Ara Habib

Nestled within the bustling capital of Bangladesh lies a world where the past clings tightly to the present a world often overlooked amid the city's modern rush. This is old Dhaka, the historic heart of the city where narrow lanes breathe stories of centuries gone by, where the sounds, sights, and smells spell a unique kind of magic. Wandering through old Dhaka is like stepping into a living museum, vivid with the aromas of spices, the chatter of devotion, and the colourful tapestry of life that refuses to fade despite the march of time. 

A Glimpse into Dhaka’s Storied Past


Old Dhaka’s roots run deep, tracing back to the Mughal Empire's rule. In 1610, the city was officially declared the capital of Bengal by Subahdar Islam Khan. This declaration transformed old Dhaka into more than just a settlement; it became a powerful center of administration and rich culture. The echoes of this era are etched vividly in old Dhaka’s architecture and monuments. Landmarks like Ahsan Manzil, the former royal palace with its pink façade and grand domes, still speak of the luxury and political significance of the time. The intricately designed Lalbagh Fort stands as a prized symbol of Mughal military architecture, while Tara Masjid’s graceful minarets tell tales of religious devotion woven into daily life.

But old Dhaka’s heritage doesn’t exist in faded relics alone. The area’s bustling markets Shankhari Bazar with its narrow winding streets lined by shops selling handcrafted goods, and Tanti Bazar, once the hub for cotton weavers remain centers of local craft and culture, anchoring the neighborhood’s living history through daily commerce.

The Pulse of the Lanes: Life in Old Dhaka

To truly understand old Dhaka, you need to step into its labyrinth of lanes. These narrow streets are the veins of the city, pulsing with life before dawn and winding down long after dark. It’s here that the city’s charm thrums at its loudest. Shopkeepers call out their wares, rickshaws weave through crowds, and neighbors exchange greetings and gossip as if time paused just briefly to hold onto tradition.

What makes old Dhaka truly special is its seamless coexistence of diverse communities. Muslim mosques share corners with Hindu temples, and Christians celebrate quietly alongside everyone else. This blend of faiths and cultures has created an atmosphere of inclusivity, where festivals and daily rituals merge into a symphony of colors, sounds, and flavors that feel uniquely old Dhaka. The old neighborhoods are where the social fabric of the city is sewn tightly: weddings, religious ceremonies, and public festivals fill the calendar, each one strengthening the bonds between residents and carrying traditions down through generations.

The Irresistible Flavors of Old Dhaka

Among old Dhaka’s most celebrated treasures is its food culture, a culinary tapestry woven from Mughal splendor and South Asian spices. If history tastes like anything, it would be the blend you find in the streets of old Dhaka, where aromas of centuries-old recipes waft through the air, promising experiences no five-star restaurant could offer.

Breakfast in old Dhaka might start with Nihari slow-cooked beef stew served piping hot with fresh flatbread. Eateries open early to cater to those who crave the rich, hearty flavors that fuel a day in the city. Goat trotters are another early-morning specialty, simmered to perfection, their gelatinous richness a beloved local delicacy.

Then there’s the ever-famous Kacchi Biryani a royal dish that combines fragrant basmati rice, marinated meat, and fragrant spices cooked together in a sealed pot, creating a dish that is much more than the sum of its parts. At afternoon tea, locals savor Bakarkhani, a thick, slightly sweet bread, often paired with strong, milky tea.

Old Dhaka’s royal-style jilapi is a dessert not to miss. These large, spiral-shaped sweets soak in sugar syrup until they glisten, offering a perfect blend of crisp and syrupy sweetness that melts in your mouth. Together, these dishes don't just fill stomachs; they tell stories of culture, trade, and history simmered across generations.

Ramadan in Old Dhaka: Chawkbazar’s Iftar Market

Every year, during the holy month of Ramadan, old Dhaka undergoes one of its most remarkable transformations. The Chawkbazar area turns into a sprawling iftar market one of the largest in Bangladesh. As the sun sets and the call to break the fast echoes, this market bursts into life. Stalls overflow with a seemingly endless array of delicacies: halim, a rich wheat and meat stew; borhani, a spicy yogurt drink; kebabs sizzling fresh off the grill; and sherbets in vibrant hues, promising refreshment and rejuvenation after hours of fasting. This bustling scene draws crowds not just from old Dhaka but the entire city, united in a shared celebration of faith and food.


Iftar in old Dhaka is more than a meal; it’s a community event where social bonds tighten and traditions are honored. The spirit of giving and sharing animates the streets, and in the warm glow of lanterns and the hum of conversation, the city’s soul shines.

Festivals and Community: Food as a Social Glue

In Old Dhaka, festivals are inseparable from food and togetherness. The traditions here are ancient and deeply embedded in the community’s life. Take Shab-e-Barat, the night of forgiveness, celebrated with the making of sweet halua and roti, a night when families gather and the spirit of communal prayer fills the air.

Eid, whether the Eid-ul-Fitr marking Ramadan’s end or Eid-ul-Adha, brings with it elaborate feasts that fill homes with the smell of roasted meats, fragrant rice, and delicate sweets. Similarly, Hindu festivals like Durga Puja bring their unique offerings, bursting with colors, tastes, and rituals that enrich Old Dhaka’s cultural mosaic.





And then there’s Shakrain, the kite-flying festival marking the end of the Bengali year. Here the skies above old Dhaka come alive with vibrant kites cutting across the sunset, while ground festivals buzz with music, food stalls, and laughter and exuberant celebration of life that embodies the city’s enduring spirit.

Old Dhaka: The Soul of a City Holding Time

Old Dhaka isn’t just an area of Dhaka; it’s the soul of the city, a place where history, culture, and cuisine coalesce in an almost palpable energy. Despite the rapid urban changes sweeping Dhaka, this old city preserves its essence with quiet pride, refusing to be swallowed by time.

Its crowded lanes, weathered buildings, and vibrant markets form a living chronicle. Every corner, every meal, every festival echoes the resilience of a community fiercely protective of its heritage a heritage that continues to define the vibrant character of Dhaka itself. Visiting old Dhaka is more than tourism it is an immersion into the layers of time, a sensory journey through the story of a city that wears its past not as a relic, but as its very heartbeat.

For anyone seeking to experience a city’s soul, old Dhaka offers a rare and unforgettable encounter. Walk its lanes, breathe in its spices, taste its heritage, and feel the pulse of a place where the past lives on with unabated charm.

 

Saturday, 20 December 2025

পহুগড়: এখন প্ৰাকৃতিক চিৰিয়াখানা



শিৱসাগৰ চহৰৰ পৰা মাত্ৰ প্ৰায় পাঁচ কিলোমিটাৰ দূৰৈত, ঐতিহাসিক জেৰেঙা পথাৰৰ মাজত আছে এছিয়াৰ প্ৰথম প্ৰাকৃতিক চিৰিয়াখানা হিচাপে পৰিচিত পহুগড় ।


১৬৯৬ চনৰ পৰা ১৭১৪ চনলৈ ৰাজত্ব কৰা আহোম স্বৰ্গদেউ ৰুদ্ৰ সিংহৰ শাসনকালত পহুগড় নিৰ্মাণ কৰা হৈছিল।


এইখন প্ৰাকৃতিক চিৰিয়াখানা সৃষ্টি কৰা হৈছিল বন্যপ্ৰাণীৰ নিজ প্ৰাকৃতিক পৰিবেশত মুক্ত  বসবাসৰ বাবে। প্ৰায় ১১০ একৰ মাটিত বিস্তৃত এই অঞ্চলটো খাৱৈ আৰু মাটিৰ গড়েৰে নিৰ্মান কৰা হৈছিল। গঁড়, হাতী, হৰিণ, বাঘৰ দৰে বণ্যপ্ৰাণীয়ে এসময়ত ইয়াত পিঞ্জৰাবিহীনভাৱে বাস কৰিছিল।


সময়ৰ গতিত পহুগড়ৰ পৰা বন্যপ্ৰাণীবোৰ লুপ্ত হৈ পৰিল আৰু ঠাইখন লাহে লাহে জলাশয় এলেকালৈ পৰিৱৰ্তিত হৈছে। বৰ্তমানে পৰিভ্ৰমী চৰাইৰ বাবে এই ঠাইখন সুপৰিচিত। শীতকালত সুদূৰ অঞ্চলৰ পৰা হাজাৰ হাজাৰ পৰিভ্ৰমী চৰাই পহুগড়লৈ আহে, ফলত প্ৰকৃতিপ্ৰেমীৰ বাবে ই এক প্ৰিয় ঠাই হৈ পৰিছে। শীতকালত পৰিভ্ৰমী চৰাইৰ আগমনে ঠাইখনক জীৱন্ত আৰু সুন্দৰ কৰি তোলে। বহু দৰ্শকে শিৱসাগৰ আৰু ইয়াৰ আশে-পাশে থকা অন্যান্য ঐতিহাসিক স্থানসমূহৰ লগতে ভ্ৰমণ পৰিকল্পনাত পহুগড়কো অন্তৰ্ভুক্ত কৰে।


কিন্তু পহুগড়ৰ ঐতিহাসিক আৰু পৰিৱেশগত মূল্য এতিয়া ভাবুকিৰ সন্মুখীন হৈছে। বেদখল, উপযুক্ত যত্নৰ অভাৱ, অৱহেলাৰ দৰে সমস্যা আদিৰ পৰা পহুগড়ক মুক্ত কৰি ইয়াৰ সুৰক্ষা, সংৰক্ষণ, আৰু পুনৰুজ্জীৱনৰ বাবে পদক্ষেপ ল’বলৈ স্থানীয় লোক আৰু গোটসমূহে চৰকাৰক আহ্বান জনাইছে।


অসমৰ ইতিহাসত পহুগড় লোহাৰ দণ্ডৰ আঁৰৰ চিৰিয়াখানা হিচাপে নহয়, এসময়ত জীৱ-জন্তুক মুক্তভাৱে জীয়াই থাকিবলৈ দিয়া ঠাই হিচাপে আজিও থিয় দি আছে আৰু সেই সুন্দৰ দৃষ্টিভংগীক নীৰৱ সোঁৱৰণী জনাই আহিছে।



-দেৱদৰ্শনা দেউৰী

যোগাযোগ আৰু সাংবাদিকতা বিভাগ

গুৱাহাটী বিশ্ববিদ্যালয়

প্ৰকৃতিপ্ৰেমী জুবিন গাৰ্গ

"মোৰ উদং পথাৰত তোৰ বৰ উৎপাত 

মই গছৰ সন্তান 

মই পাহাৰৰ সন্তান 

মই নদীৰ সন্তান 

মই চুই দিলেই জ্বলি যায় এবুকু বহ্নিমান।" - জুবিন গাৰ্গ

 

গীত- কবিতাৰ মাজেৰে  শব্দৰে প্ৰকৃতিৰ কথা কোৱা  জুবিন গাৰ্গে বাস্তৱ জীৱনত ,সঁচা অৰ্থত প্ৰকৃতিৰ সৈতে এটা নিবিড় সম্পৰ্ক  গঢ়ি তুলিছিল ।

জুবিন গাৰ্গে অদ্বিতীয় আৰু স্বকীয় প্ৰতিভাৰে ৫২ বছৰীয়া জীৱন কালত অসমৰ সংগীত -সংস্কৃতিৰ ক্ষেত্ৰ খন সমৃদ্ধ কৰি তুলিলে। তাৰ মাজতো তেওঁৰ এটা সুকীয়া পৰিচয় আছে, সেইয়া হৈছে তেঁও এজন প্ৰকৃতি প্ৰেমিও। সৰুৰে পৰা জুবিন গাৰ্গে জীৱ - জন্তু, গছ - গছনি, চৰাই - চিৰিকটি আদিৰ সৈতে অন্তৰংগতা স্থাপন কৰি সিবিলাকৰ সহজ - সৰল জীৱনৰ পৰা জীৱন- উৎযাপনৰ নতুন নতুন পাঠ আহৰণ কৰি ভাল পাইছিল ।

শৈশৱতে জুবিন গাৰ্গে নানা জীৱ - জন্তু, চৰাই - চিৰিকটিৰ সৈতে আত্মীয়তা গঢ়ি তুলিছিল।কাকো আমনি নকৰাকৈয়ে সুখী আৰু শান্ত জীৱন অতিবাহিত কৰা জীৱ - জন্তুবোৰ, সেউজীয়া সুষমাৰে সমৃদ্ধ নিৰ্বাক আৰু উদাৰ গছবোৰ, ৰঙীন সুকোমল ফুলবোৰ নানা প্ৰকাৰে জুবিন গাৰ্গৰ জীৱনৰ সমল।

জীৱ - জন্তুৰ প্ৰতি থকা তেওঁৰ সহানুভূতি তেওঁৰ জীৱন কালত আমি সকলোৱে দেখিছোঁ। ৰাস্তাত কেতিয়াবা কুকুৰৰ পোৱালী দেখিলে ঘৰলৈ লৈ আনে, জীৱ - জন্তুক খোৱাৰ যোগান ধৰে, চিকিৎসা কৰে। জীৱ - জন্তুবোৰেও হয়টো কেনেবাকৈ বুজি পায়। জুবিন গাৰ্গক কৰবাত দেখিলেই আলিয়ে - গলিয়ে থকা জীৱ - জন্তু কাষ চাপি আহে। কেতিয়াবা আকৌ ক'ৰ'বাৰ পৰা চৰাই উৰি আহি জুবিনৰ গাতে পৰেহি।জীৱনকালত তেওঁ জীৱ - জন্তু হত্যা কৰা তথা প্ৰকৃতি ধ্বংস কৰাৰ তীব্ৰ বিৰোধিতা কৰিছিল ।

মানুহৰ প্ৰতি, জীৱ - জন্তুৰ প্ৰতি তেওঁ যিমান সহানুভূতিশীল আছিল গছ- গছনিৰ প্ৰতিও সিমানেই দৰদী আছিল। তেওঁ নিজৰ ঘৰখন গছ - গছনিৰে ভৰাই ৰাখিছিল । সেউজীয় পৰিৱেশ তেওঁ সদায় ভাল পাইছিল । নাহৰ গছৰ প্ৰতি থকা তেওঁৰ  ভালপোৱা প্ৰকৃতিপ্ৰেমী হিচাপে তেঁওৰ এটি পৰিচায়ক ।

 প্ৰকৃতিপ্ৰেমী জুবিনৰ গীত সাহিত্যতো প্ৰকৃতিৰ সৌন্দৰ্য সুষমা,সুপৰিলক্ষিত। অসমৰ মাটি, পানী , বৈচিত্ৰ্যপূৰ্ণ প্ৰাকৃতিক পৰিৱেশৰ সুন্দৰ উপস্থাপনে তেওঁ গীতক এক সুকীয়া মাত্ৰা প্ৰদান কৰিছে। তেওঁ বহুকেইটা গীতৰ মাজেৰে লুইত তথা ব্ৰহ্মপুত্ৰ নদীৰ কথা সুন্দৰকৈ বৰ্ণনা কৰিছে, ব্ৰহ্মপুত্ৰক প্ৰতীক হিচাপে ব্যৱহাৰ কৰিছে । ই, অসমৰ প্ৰাকৃতিক জগতৰ প্ৰতি থকা তেওঁৰ ভাল পোৱাৰ উজ্জ্বল নিদৰ্শন।

বহু সময়ত তেওঁৰ গীতত প্ৰাকৃতিক চিত্ৰকল্প তথা প্ৰকৃতিৰ ৰূপকাত্মক উপস্থাপন প্ৰস্ফুতিত হৈছে। যেনে- ধুমুহাৰ দৰে শক্তিশালী, গছৰ দৰে সেউজীয়া আৰু সহনশীল, নদীৰ দৰে উদাৰ আৰু আকাশৰ দৰে মুক্ত চিন্তা কৰাৰ কথা কৈছে।

 তাৰোপৰি বিভিন্ন সময়ত তেওঁ নিৰ্বনানীকৰণ তথা গছ কটা কাৰ্য আৰু প্ৰকৃতি ধ্বংসৰ বিভিন্ন কাৰ্যৰ বিৰুদ্ধে এক শক্তিশালী কন্ঠ হিচাপে ঠিয় দি আছিল। প্ৰকৃতিৰ সৈতে মানুহৰ সম্পৰ্ক বিচ্ছিন্ন হ'লে সমাজৰো অন্ধকাৰ হ'ব - এই কথা তেওঁৰ শিল্প কৰ্মত বাৰে বাৰে প্ৰতিফলিত হৈছে।


Source: https://mahabahu.com

এতিয়া প্ৰশ্ন হৈছে জুবিন গাৰ্গৰ অৱৰ্তমানত তেওঁৰ আদৰ্শ আমি কিমান দূৰলৈ অনুকৰণ কৰিব পাৰিম।এটাই বাৰ্তা আগবঢ়াব বিচাৰিম যে কেৱল আমি  জুবিন গাৰ্গৰ সংগীত চৰ্চা কৰিলেই নহ'ব , তাৰ সমান্তৰালকৈ সমাজ বাদী, মানৱতাবাদী আৰু প্ৰকৃতি প্ৰেমী জুবিন গাৰ্গৰ পদাংক অনুসৰণ  কৰি আগবঢ়াটো সমিচিন হ'ব। জুবিন গাৰ্গে কোৱাৰ দৰেই প্ৰকৃতি জগত আৰু মানৱ জাতিৰ পাৰস্পৰিক সম্বন্ধ উপলদ্ধি কৰি এটি সুস্থ বাতাবৰণ গঢ়ি তোলাৰ প্ৰতি মনোনিবেশ  কৰিব লাগে । জীৱন কালত প্ৰকৃতিপ্ৰেমী হিচাপে তেঁও এষাৰ মহান বাণী সদায় অনুসৰণ কৰিছিল, সেইষাৰ বাণীৰে আমিও উদ্বুদ্ধ হোৱা উচিত- think twice before you kill an animal , think twice before you catch a butterfly , think twice before you cut tree , because it may be the last species of the world .

............

শোভিতকমল বৰা

স্নাতকোত্তৰ প্ৰথম ষান্মাসিক

গুৱাহাটী বিশ্ববিদ্যালয় আন্তঃ-মহাবিদ্যালয় যুৱ মহোৎসৱ ২০২৩ : অবিস্মৰণীয় যাত্ৰা

 মঞ্চ সাজু আছিল, আৰু মোৰ সপোনটোও আছিল সাজু

জীৱনত কিছুমান মুহূৰ্ত আহে যিয়ে আপোনাক নতুনকৈ গঢ় দিয়ে, যিয়ে আপোনাক প্ৰত্যাহ্বান জনায় আৰু যিয়ে আপোনাক সম্পূৰ্ণৰূপে, গৌৰৱান্বিতভাৱে জীয়াই থকাৰ অনুভৱ দিয়ে। মোৰ বাবে, সেই মুহূৰ্তটো আছিল গুৱাহাটী বিশ্ববিদ্যালয়  আন্তঃ-মহাবিদ্যালয় যুৱ মহোৎসৱ ২০২৩ বৰ্ষ। এই সন্মানীয় অনুষ্ঠানত মোৰ মহাবিদ্যালয়, আৰ্য বিদ্যাপীঠ মহাবিদ্যালয়ক  প্ৰতিনিধিত্ব কৰাটো কেৱল অংশগ্ৰহণেই নাছিল। এয়া আছিল পোহৰৰ মাজলৈ আহি মই কষ্ট কৰি বিকশিত কৰা দক্ষতা আৰু আবেগ প্ৰকাশ কৰাৰ এক সুযোগ।

এই গোটেই অভিজ্ঞতাত অসমৰ যুৱ সমাজ আৰু প্ৰতিভাৰ স্পন্দনশীল, গতিশীল হৃদয়ত গভীৰভাৱে ডুব যোৱাৰ অনুভৱ হৈছিল, যদিও মহোৎসৱে বিভিন্ন কলাক সামৰি লৈছিল, মোৰ মনোযোগ, মোৰ একান্ত প্ৰাণ আছিল মঞ্চত।

আমাৰ যাত্ৰা আৰম্ভ হৈছিল শৰাইঘাট মহাবিদ্যালয়ত অনুষ্ঠিত হোৱা গুৱাহাটী বিশ্ববিদ্যালয় আন্তঃ-মহাবিদ্যালয় কেন্দ্ৰীয় মণ্ডল প্ৰতিযোগিতাৰে। এয়া আছিল আমাৰ প্ৰথম পৰীক্ষা, আৰু পৰিৱেশটো স্নায়ৱিক শক্তি  আৰু প্ৰতিযোগিতামূলক মনোভাৱেৰে ভৰি আছিল। আমি একাংক নাট প্ৰতিযোগিতাৰ বাবে আমাৰ প্ৰদৰ্শনত আমাৰ হৃদয় উজাৰি দিছিলো।

যেতিয়া ফলাফল ঘোষণা কৰা হ’ল, আমাৰ দলটোৰ পৰা এক উল্লাসৰ ধ্বনি উঠিল। আমি তৃতীয় শ্ৰেষ্ঠ দলৰ স্থান লাভ কৰিলোঁ। এয়া আছিল এক বিশাল আত্মবিশ্বাস বৃদ্ধিৰ কাৰণ, আৰু মূল গুৱাহাটী বিশ্ববিদ্যালয় আন্তঃ-মহাবিদ্যালয় যুৱ মহোৎসৱলৈ আগবাঢ়িবলৈ আমাক প্ৰয়োজনীয় সোণালী টিকট। কিন্তু আমি জানিছিলো যে আচল কাম এতিয়াহে আৰম্ভ হৈছে।


যদি মণ্ডল পৰ্যায়ৰ প্ৰতিযোগিতা এটা দৌৰ আছিল, তেন্তে মূল মহোৎসৱৰ প্ৰস্তুতি আছিল এক মেৰাথন। প্ৰায় দুমাহ ধৰি, আমাৰ দলে নাটখনৰ সৈতে জীয়াই আছিল আৰু উশাহ লৈছিল।

এয়া আছিল এক সুন্দৰ, বিশৃংখল, আৰু অবিশ্বাস্যভাৱে প্ৰয়োজনীয় সময়। আমি প্ৰতিটো সংলাপ মাৰ্জিত কৰিলোঁ, প্ৰতিটো মঞ্চ সঞ্চালন নিখুঁত কৰিলোঁ, আৰু আমাৰ চৰিত্ৰসমূহৰ আৱেগৰ গভীৰতালৈ গৈছিলো। হতাশাৰ দিন আছিল, সন্দেহৰ মুহূৰ্ত আছিল, কিন্তু সকলোৰে ওপৰত, ইজনে সিজনৰ প্ৰতি আৰু কলাৰ প্ৰতি এক অপ্ৰতিৰোধ্য প্ৰতিশ্ৰুতি আছিল। মোৰ সতীৰ্থসকলৰ সৈতে কৰা সেই যৌথ সংগ্ৰাম, সেই দৈনিক কঠোৰ পৰিশ্ৰম, মোৰ চিৰদিনৰ বাবে মৰম লগা স্মৃতি হৈ থাকিব। হয়, ই কঠিন আছিল, কিন্তু ই যিকোনো পৰিৱেশনৰ অন্তত পৰা পৰ্দাতকৈও শক্তিশালী এক বান্ধোন সৃষ্টি কৰিছিল।

মহোৎসৱৰ দিন, আৱেগৰ এক প্ৰচণ্ড ঢৌ,

গুৱাহাটী বিশ্ববিদ্যালয় যুৱ মহোৎসৱৰ মূল মঞ্চত ভৰি দিয়াটো সঁচাকৈয়ে অপ্ৰকৃত  আছিল। দৰ্শকৰ সংখ্যা আছিল বহুত বেছি, বাজি আছিল ডাঙৰ, আৰু শক্তি আছিল বিদ্যুতৰ দৰে। সেই মুহূৰ্তবোৰত, লাইটৰ তলত, দুমাহৰ অনুশীলন শুদ্ধ প্ৰদৰ্শনলৈ ৰূপান্তৰিত হৈছিল। মই মোৰ চৰিত্ৰ আৰু আমি কৈ থকা কাহিনীটোৰ সৈতে সম্পূৰ্ণৰূপে সংযুক্ত অনুভৱ কৰিছিলো। এয়া প্ৰতিযোগিতাতকৈ দৰ্শকৰ সৈতে এক কথোপকথনৰ দৰে লাগিছিল।

বিশ্ববিদ্যালয়ৰ সকলো মহাবিদ্যালয়ৰ প্ৰদৰ্শিত প্ৰতিভা আছিল শ্বাসৰুদ্ধকৰ। সংগীত আৰু নৃত্যৰ পৰা সাহিত্য আৰু চাৰু কলাৰ দৰে সৃষ্টিশীলতাৰ ইমানবোৰ ভিন্ন অভিব্যক্তি দেখি মই উৎসাহিত হৈছিলোঁ। এই মহোৎসৱটো সঁচাকৈয়ে গুৱাহাটী বিশ্ববিদ্যালয়ৰ ছাত্ৰ-ছাত্ৰীৰ ভিতৰত থকা অবিশ্বাস্য সম্ভাৱনাৰ এক ক্ষুদ্ৰ জগত ।

এটা সপোন বাস্তৱায়িত হ'ল

প্ৰদৰ্শনৰ বিশুদ্ধ আনন্দই যথেষ্ট পুৰস্কাৰ আছিল, কিন্তু তাৰ পিছত যি হ’ল সেয়া সঁচাকৈয়ে এক সপোন পূৰণ হোৱাৰ দৰে আছিল। যেতিয়া চূড়ান্ত ফলাফল ঘোষণা কৰা হ’ল, আৰু একাংক নাটকৰ বাবে বঁটা লাভ কৰা সকলৰ নাম পঢ়া হৈছিল, মোৰ হৃদয়খনে বুকুৰ পঞ্জৰাত খুন্দা মাৰিছিল। আৰু তাৰ পিছত, মই মোৰ নামটো শুনিলো।

মোক গুৱাহাটী বিশ্ববিদ্যালয় আন্তঃ-মহাবিদ্যালয় যুৱ মহোৎসৱ ২০২৩ৰ দ্বিতীয় শ্ৰেষ্ঠ অভিনেত্ৰী বঁটা প্ৰদান কৰা হ’ল। সেই মুহূৰ্তটো, প্ৰমাণপত্ৰ আৰু ট্ৰফী ল’বলৈ আগবাঢ়ি যোৱাটো, দুমাহৰ তীব্ৰ উচৰ্গাৰ পৰিণতি আছিল। এয়া কেৱল এটা প্ৰদৰ্শনৰ বাবে বঁটা নাছিল, এয়া আছিল বাদ দিয়া প্ৰতিটো আহাৰ, প্ৰতিটো পলমকৈ কৰা নিশাৰ অনুশীলন, আৰু মোৰ দলৰ সৈতে ভগাই লোৱা প্ৰতিটো চকু-লো আৰু হাঁহিৰ স্বীকৃতি।



গুৱাহাটী বিশ্ববিদ্যালয় আন্তঃ-মহাবিদ্যালয় যুৱ মহোৎসৱ এটা অনুষ্ঠানতকৈ অধিক আছিল। এয়া আছিল এক যাত্ৰা যিয়ে মোক মোৰ প্ৰতিভা প্ৰদৰ্শন কৰিবলৈ, মোৰ সীমা পৰীক্ষা কৰিবলৈ, আৰু শেষত, এজন শিল্পী আৰু ব্যক্তি হিচাপে ডাঙৰ হ’বলৈ সুযোগ দিছিল। ই মোক দলবদ্ধ কাম, অধ্যৱসায়, আৰু যেতিয়া আবেগৰ লগত প্ৰস্তুতি মিলিত হয় তেতিয়া হোৱা যাদুকৰী অনুভৱৰ মূল্য শিকাইছিল।

যদি আপোনাৰ কোনো প্ৰতিভা, দক্ষতা বা সপোন আছে, তেন্তে মই আপোনাক আগন্তুক বৰ্ষত অংশগ্ৰহণ কৰিবলৈ অনুৰোধ জনাইছোঁ। আপুনি লাভ কৰা অভিজ্ঞতা অমূল্য, আৰু মঞ্চটো আপোনাৰ বাবে অপেক্ষা কৰি আছে।



 - বৰ্ণিকা ঘোষ 

   প্ৰথম ষাণ্মাসিক, যোগাযোগ আৰু সাংবাদিকতা বিভাগ, গুৱাহাটী বিশ্ববিদ্যালয়।

Saturday, 6 December 2025

অসমৰ লোকসংগীত: অসমীয়া সংস্কৃতিৰ আত্মা


অসমীয়া সংস্কৃতিৰ আত্মা হৈছে ইয়াৰ লোকসংগীত। লোকসংগীত অসমৰ জনজীৱন, কৃষি, আৰু প্ৰকৃতিৰ সৈতে গভীৰভাৱে জড়িত এক অবিচ্ছেদ্য অংগ। ইয়াৰ সুৰ আৰু শব্দত গাঁও-ভূঁইৰ সৰলতা, নদী-পথাৰৰ প্ৰাণ আৰু জনসাধাৰণৰ আবেগৰ প্ৰতিফলন দেখা যায়। অসমীয়া লোকসংগীতে যুগ যুগ ধৰি লোককথা, আচাৰ-নীতি, ধৰ্মীয় বিশ্বাস আৰু সৰল প্ৰেমৰ কাহিনী বহন কৰি আহিছে। ই কেৱল গীত নহয়, ই হৈছে অসমীয়া জাতিৰ পৰিচয় আৰু ইতিহাসৰ মৌখিক দলিল। এই প্ৰবন্ধটোত আমি অসমৰ এই সুসমৃদ্ধ লোকসংগীতৰ কেইটামান মুখ্য ধাৰা আৰু ইয়াৰ সাংস্কৃতিক গুৰুত্বৰ বিষয়ে আলোচনা কৰিম।

https://share.google/FXm1kCSwL4lH6nCzU

অসমীয়া লোকসংগীতৰ আটাইতকৈ জনপ্ৰিয় আৰু উজ্জ্বল ধাৰাটো হৈছে বিহু গীত। অসমীয়াৰ প্ৰাণৰ উৎসৱ বিহুৰ লগত ইয়াৰ সম্পৰ্ক অতি ওতপ্ৰোত। বিহু গীতে প্ৰধানকৈ ডেকা-গাভৰুৰ প্ৰেম, প্ৰকৃতিৰ সৌন্দৰ্য, আৰু জীৱনৰ আনন্দক প্ৰকাশ কৰে। এই গীতবোৰত ব্যৱহৃত হোৱা ঢোল, পেঁপা, গগনা, বাঁহী, আৰু টকা আদি বাদ্যযন্ত্ৰৰ সুৰে এক উল্লাসৰ সৃষ্টি কৰে। এই গীতসমূহে ব'হাগ, কাতি আৰু মাঘ বিহুৰ সময়ত অসমীয়া সমাজত একতা আৰু উলাহৰ ভাব সৃষ্টি কৰে। বিহু গীতৰ কথা আৰু সুৰত জীৱনৰ গতিশীলতা আৰু আশাৰ বাৰ্তা থাকে, যাৰ বাবে ই আজিও অসমীয়া সমাজত সৰ্বাধিক আদৃত।বিহু গীতৰ উপৰিও অসমত কেইবাটাও গুৰুত্বপূৰ্ণ লোকসংগীতৰ ধাৰা আছে। ইয়াৰ ভিতৰত ঐনিতম বা নাঙেলী গীত উল্লেখনীয়, যিবোৰ ঘাইকৈ নাৰীসকলে আচাৰ-নীতি আৰু মাংগলিক কাৰ্যত গায়। এই গীতসমূহত মাতৃৰ মৰম, প্ৰকৃতিৰ বন্দনা, আৰু সাধাৰণ জীৱনৰ সুখ-দুখৰ প্ৰকাশ ঘটে। আনহাতে, মহাপুৰুষ শ্ৰীমন্ত শংকৰদেৱৰ দ্বাৰা প্ৰচাৰিত ধৰ্মীয় পৰম্পৰাৰ ফলস্বৰূপে নাম-প্ৰসংগ বা দিহানামৰ সৃষ্টি হৈছে, যি ভক্তি আৰু আধ্যাত্মিকতাক প্ৰকাশ কৰে আৰু ইয়াৰ জৰিয়তে সমূহীয়া প্ৰাৰ্থনাৰ পৰিৱেশ গঢ়ি তোলে। 

ইয়াৰোপৰি, গোৱালপৰীয়া লোকগীতৰ সুকীয়া বৈশিষ্ট্য আছে, য'ত সাধাৰণতে দৈনন্দিন জীৱনৰ দুখ-সুখ আৰু ব্যংগাত্মক কাহিনীক সুৰীয়া ৰূপত পৰিৱেশন কৰা হয়। এই বিভিন্নতাই অসমীয়া লোকসংগীতক এক সুকীয়া বৈচিত্ৰ্য প্ৰদান কৰিছে।অসমৰ লোকসংগীতৰ প্ৰাণ হৈছে ইয়াৰ থলুৱা বাদ্যযন্ত্ৰসমূহ। ঢোল, পেঁপা, গগনা, বাঁহী, টকা, খোল, আৰু তাল আদি প্ৰতিটো বাদ্যযন্ত্ৰৰে নিজা নিজা বৈশিষ্ট্য আৰু সুকীয়া শব্দ আছে। এইবোৰ প্ৰায়ে সাধাৰণ বস্তুৰে তৈয়াৰ কৰা হয়, যেনে ম'হৰ শিঙৰ পেঁপা আৰু বাঁহৰ গগনা, যিয়ে এই সংগীতক প্ৰকৃতিৰ সৈতে অধিক সংযুক্ত কৰে। লোকসংগীতৰ গুৰুত্ব কেৱল মনোৰঞ্জনতে সীমাবদ্ধ নহয়। ই সমাজৰ ইতিহাস, পৰম্পৰা আৰু লোককথাৰ মৌখিক দলিল হিচাপে কাম কৰে। এই গীতসমূহে বিভিন্ন জনগোষ্ঠীৰ মাজত আদান-প্ৰদানৰ সৃষ্টি কৰি এক সমন্বয়ৰ সেঁতু গঢ়ি তোলে আৰু নতুন প্ৰজন্মক নিজৰ মূল আৰু পৰিচয়ৰ সৈতে সংযোগ কৰি ৰখাত সহায় কৰে।সেয়ে ক'ব পাৰি যে অসমৰ লোকসংগীত এক বিশাল আৰু অমূল্য সাংস্কৃতিক সম্পদ। ইয়াৰ বিহু গীতৰ উদ্দামতাৰ পৰা আৰম্ভ কৰি ঐনিতমৰ মাংগলিক সুৰলৈকে প্ৰতিটো ধাৰাই অসমীয়া জীৱনৰ প্ৰতিচ্ছবি দাঙি ধৰে। যদিও আধুনিক সংস্কৃতিৰ প্ৰভাৱত আৰু নতুন প্ৰজন্মৰ আগ্ৰহৰ অভাৱত এই ধাৰা কিছু দুৰ্বল হৈছে, তথাপিও বৰ্তমান ইয়াৰ সংৰক্ষণ আৰু প্ৰচাৰৰ বাবে চৰকাৰী আৰু ব্যক্তিগত পৰ্যায়ত বিভিন্ন প্ৰচেষ্টা চলি আছে। এই লোকসংগীতৰ ধাৰা অক্ষুণ্ণ ৰখাৰ প্ৰতিটো প্ৰচেষ্টাই অসমৰ ভৱিষ্যত প্ৰজন্মৰ বাবে এক গৌৰৱময় সাংস্কৃতিক ঐতিহ্য সুৰক্ষিত কৰিব।


ৰিচিকা লিগিৰা

গুৱাহাটী বিশ্ববিদ্যালয়

Thursday, 4 December 2025

চাহ জনগোষ্ঠী আৰু কৰম পূজা


এটা জাতি যিয়ে আমাক অৰ্থনৈতিক দিশৰ লগতে সাংস্কৃতিক দিশত আগ ধৰি আহিছে । সেই চাহ জনগোষ্ঠীৰ এক পৰম্পৰাগত তথা জনপ্ৰিয় উৎসৱ-কৰম পূজা ইতিমধ্যেই আমি সকলোৱেই পৰিচিত। এই পূজা সমগ্ৰ ভাৰতবৰ্ষত বিভিন্ন অঞ্চলত ভিন্ন নামেৰে উদযাপন কৰা হয়, তাৰে ভিতৰত কেইখনমান হ'ল-বিহাৰ, ঝাৰখণ্ড, উৰিষ্যা, চত্তিশগড়, পশ্চিম বংগ, বাংলাদেশ। 

আমি সকলোৱেই অবগত যে "কৰম পূজা" মুখ্যতঃ কৃষিভিত্তিক পূজা  ইয়াৰ লগত চাহ জনগোষ্ঠীৰ লোক-বিশ্বাস -"কৰ্মই ধৰ্ম" জড়িত হৈ আছে। এই লোক-বিশাসৰ এক উল্লেখযোগ্য উদাহৰণ হিচাপে আমি উক্ত জনগোষ্ঠীটোৰ কথা আঁওৰাব পাৰো, কিয়নো এই জনগোষ্ঠীটোক যিদৰে বিভিন্ন অঞ্চলৰ পৰা বনোৱা হিচাপে অসমলৈ অনা হৈছিল সেই দিনাৰে পৰা এওঁলোকে নিঃস্বার্থ ভাৱে নিজৰ কৰ্তব্য পালন কৰি আহিছে। কৰম পূজাৰ আন এক বিশেষত্ব হৈছে- ই নাৰীকেন্দ্ৰিক  উৎসৱ । 

PC: Priya Orang

অসমত এই পূজা বছৰত তিনিবাৰ অৰ্থাৎ ভাদ মাহত "ৰাজ কৰম", আহিন মাহত "বুড়ী কৰম" আৰু  আঘোণ মাহত "জিতিয়া কৰম"  হিচাপে পালন কৰা হয়। ঠাই ভেদে এই পূজা তিনিদিন, পাচঁ দিন আৰু সাত দিন কৈ আয়োজন কৰা হয়, এই তিনিয়োটা পূজাৰ ভিতৰত "ৰাজ কৰম"  অন্যতম , এই পূজা অসমীয়া পবিত্ৰ ভাদ মাহৰ শুক্লা-একাদশী তিথিত উদযাপন কৰা হয়। ইতিমধ্যেই আমি অৱগত হ'লো ই নাৰীকেন্দ্ৰিক উৎসৱ গতিকে পুজাৰ প্ৰথম দিনৰে পৰা কুমাৰী ছোৱালীৰ (কৰমতী) দ্বাৰা বাহঁৰ পাচিত ওচৰৰ নৈ বা পুখুৰীৰ পাৰৰ পৰা বালি লৈ সেই বালিৰে ভৰা পাচিত বিভিন্ন প্ৰকাৰৰ মাহ জাতীয় শষ্য যেনে- বুট মাহ, মগু মাহ, মাটি মাহ, ধান, বজৰা , সৰিয়হ আদি শষ্য সিচাঁ দিয়া হয়। নিৰ্দিষ্ট দিনলৈ এই শষ্যই গজালি মেলে এই অৱস্থাটোক "জাৱা" বোলা হয়।



 পূজাৰ সেই উক্ত দিনকেইটাত যিহেতুকে কুমাৰী ছোৱালী (কৰমতী)সকলে গোটেই পুজাখন চলাই সেই গতিকে অতি নিয়ম নীতিৰ মাজেৰে তেওঁলোকে পুজাৰ কৰনীয় কাম সমুহ কৰিব লগা হয়, পূজাৰ প্ৰথম দিনৰ পৰা আৰম্ভ কৰি শেষটো দিনলৈ কুমাৰী ছোৱালী (কৰমতী) সকলে নদীত গা ধুৱে ,উপবাসে, খালি ভৰিৰে তথা চুলি মেলি থাকি তেওঁলোকে নিজৰ নিজৰ গজালি মেলা শষ্য (জাৱা) ৰ পতিপালন কৰে । এই গোটেই পুজাৰ প্ৰক্ৰিয়াটো সুকলমে সম্পন্ন হবলৈ গাঁৱৰ বয়োজেষ্ঠ মহিলা (কৰমতী মাই)এগৰাকীক নেতৃত্ব বহন কৰিব দিয়া হয়। এই পূজাখন সকলোৱেই অতি ওলহ- মালহৰে উদযাপন কৰে , সন্ধিয়া ডেকাসবে ঢোল , তাল, মাদল, বাহীৰ চেওৱে চেওৱে ঝুমুৰ গীত গাই আৰু গাভৰুৱে সেই গীতৰ তালে তালে ঝুমুৰ নৃত্য কৰে , এই নৃত্যগীতৰ মাজেৰে ডেকা-গাভৰুৰ মনত প্ৰেম ভাৱ প্ৰকাশ পাই লগতে গাঁৱৰ বয়োজ্যেষ্ঠ লোক এজনে উৰে নিশা সকলোৰে আৰাধ্য দেৱতা কৰম দেৱতা (কৰ্মৰ দেৱতা)ৰ  মাহাত্ম্য তথা গুনানুকীৰ্তন ৰাইজক কাহিনী  ৰূপে বিভিন্ন অংগী-ভংগীৰে প্ৰদৰ্শন কৰে। 



এই পূজাৰ দ্বাৰা  শষ্যৰ উবৰ্ৰতা শক্তি বৃদ্ধিৰ লগতে সমাজৰ উৎকৰ্ষ সাধনৰ কামনা কৰা হয়। যিটো জাতিয়ে সম্পত্তি বুলিবলৈ কেৱল মাত্ৰ নিজৰ সংস্কৃতি বুকুত বান্ধি অসমলৈ আহিছিল সেই সংস্কৃতিয়ে আজি বিশ্ব দৰবাৰত নিজকে এক উল্লেখযোগ্য স্থান লাভ কৰিব লৈ সক্ষম হৈছে।


------------------x-------------------

 নাম - পূৰবী কোঁৱৰ, গুৱাহাটী বিশ্ববিদ্যালয়

যোগাযোগ আৰু সাংবাদিকতা বিভাগ

ঐতিহাসিক জোনবিল মেলা

বাৰেৰহণীয়া অসমীয়া সংস্কৃতিৰ এক উৎকৃষ্ট নিদৰ্শন জোনবিল মেলা। যি মেলাই অতীতৰ পথেৰে বৰ্তমানলৈ বহন কৰি আহিছে সংস্কৃতিৰ এক অপূৰ্ব সৌন্দৰ্য্যতা। অসমৰ তিৱা জনগোষ্ঠীকে মুখ্য কৰি বিভিন্ন জাতি জনগোষ্ঠীৰ সমন্বয়ৰ এক উৎসৱ ঐতিহাসিক জোনবিল মেলা। বৈচিত্ৰময় অসমৰ মৰিগাঁও জিলাৰ জাগীৰোডৰ পৰা প্ৰায় তিনি কিলোমিটাৰ উত্তৰে অৱস্থিত ঐতিহাসিক "জোনবিল" নামৰ বিলখনৰ কাষৰ মুকলি পথাৰত প্ৰতি বছৰে এই মেলা অনুষ্ঠিত হয়। মাঘ মাহৰ দ্বিতীয় সপ্তাহ তথা মাঘ বিহুৰ উৰুকাৰ পাছৰ বৃহস্পতিবাৰৰ পৰা এই মেলা আৰম্ভ হয়। প্ৰায় তিনিদিন ধৰি এই মেলা চলি থাকে। সেই কেইটা দিন পাহাৰ-ভৈয়াম সকলো লোকে একেলগে আনন্দ উল্লাসৰ মাজেৰে এই মেলাত অংশগ্ৰহণ কৰে। এক নান্দনিক পৰিৱেশৰ মাজেৰে জোনবিলৰ চৌপাশ উজ্বলি উঠে। 

     

PC: Pinku Hanse

ঐতিহাসিক এই জোনবিল মেলা সৃষ্টিৰ সন্দৰ্ভত বহুজনৰ বহু মত প্ৰচলিত হৈ আহিছে। এটা সময়ত এই অসম মুলুকত বিভিন্ন ঠাইত পৃথক পৃথক জনগোষ্ঠীয় ৰজাই ৰাজত্ব কৰিছিল, যি ঠাইত যি জনগোষ্ঠীৰ জনসংখ্যা বেছি আছিল সেই ঠাইত সেই জনগোষ্ঠীৰ লোকেই মূলতঃ ৰাজ কৰিছিল। বহু জনশ্ৰুতিৰ মতে সেই ঠাইত তেতিয়া তিৱা সকলৰ গোভা ৰজাই ৰাজত্ব কৰিছিল সেয়েহে সেই ঠাইক গোভা ৰাজ্য বুলি কোৱা হৈছিল। আনুমানিক ১২০০ শতিকা মানত তিৱাসকলৰ প্ৰথমজন ৰজা সাধুকুমাৰে এই গোভাৰাজ্য প্ৰতিষ্ঠা কৰিছিল। পৰৱৰ্তী সময়ত বহুকেইজন ৰজাই সেই ৰাজ্যত ৰাজত্ব কৰে। মূলতঃ নগাওঁ, ৰহা, জাগীৰোড, মৰিগাঁও, পশ্চিম কাৰ্বি আংলং আদি ঠাই গোভাৰাজ্যৰ এক্তিয়াৰ আছিল। কোনো কোনো জনশ্ৰুতিৰ মতে, গোভা ৰাজ্যৰে ৰজা জোন সিঙৰ ৰাজ-অভিষেকৰ স্মৃতিত এই জোনবিল নাম ৰখা হয়।

 আকৌ বহু পণ্ডিতৰ মতে, গোভা ৰাজ্যৰ ৰজা পন্টেশ্বৰে এবাৰ ৰাণীৰ লগত নৌকা বিহাৰ কৰি নিজ ৰাজ্যলৈ ঘূৰি আহি থকাৰ সময়ত এখন বিল পাইছিল। সেই বিলৰ জলধাৰাত জোনৰ এক অপূৰ্ব প্ৰতিবিম্ব দেখা পাই ৰজা ৰাণী দুয়ো আনন্দত উৎফুল্লিত হৈ পৰিছিল। লগে লগে ৰজাৰ আদেশ মতে সেই বিলৰ নাম জোনবিল নামেৰে জনাজাত হ'ল। পাছত ৰজাৰ নিৰ্দেশত সেই বিলৰ পাৰত অনুষ্ঠিত হ'বলৈ ধৰিল ৰজা-প্ৰজাৰ মিলনৰ এক উৎসৱ মেলা। সেই মেলাই পাছলৈ প্ৰসিদ্ধ হৈ পৰিল 'জোনবিল মেলা' নামেৰে। আকৌ কোনো কোনোৰ মতে, এই বিলৰ আকৃতি দেখাত  কাঁচি জোনৰ দৰে হোৱাৰ বাবে বিলখনৰ নাম জোনবিল হোৱা বুলি জানিব পৰা যায়। আন কিছু প্ৰবাদৰ মতে, এসময়ত তিৱাসকলৰ গোভা ৰজা সকলে এই বিলৰ কাষত সমূহীয়া ন-খোৱা উৎসৱৰ আয়োজন কৰিছিল। আঘোণ-পুহত ধান খেতি চপোৱাৰ পাছত নতুন ধানৰ ভাত খাবলৈ তিৱা ৰাজপৰিয়ালৰ লোকসকলে জোনবিলৰ পাৰত একত্ৰিত হৈ তিৱা ধৰ্ম আৰু সাংস্কৃতিক পৰম্পৰাৰ ভেটিত নিৰ্দিষ্ট বলি বিধানেৰে তেওঁলোকৰ ইষ্ট দেৱতাক পূজা পাতল কৰি তেওঁলোকৰ পূৰ্ব পুৰুষক বিধিপূৰ্বক ন-ধানৰ অন্ন-ব্যঞ্জন, লাওপানী আদি অৰ্পণ কৰি পাছত সকলোৱে লগ লাগি আনন্দ-উল্লাসৰ মাজেৰে ভোজ ভাত খায়। তেনেদৰেই তিৱাসকলৰ এই গোভা ৰাজ্যৰ ন-খোৱা উৎসৱৰ নতুন ধাৰা ৰূপত জোনবিল মেলাৰ সৃষ্টি হ'ল।  

PC: R K Pator


    ইয়াৰ উপৰিও জোনবিল মেলাৰ সম্পৰ্কত এটা কাহিনী শুনিবলৈ পোৱা যায়, তিৱাসকলে যেতিয়া জয়ন্তীয়া ৰাজ্যৰ উত্তৰাঞ্চলত বাস কৰিছিল। তেতিয়া এটা পৰিয়ালত লাংবৰ আৰু লুংবুৰ নামেৰে দুটি সন্তানৰ জন্ম হৈছিল। লাংবৰ চিকাৰ প্ৰিয় আছিল। সেয়েহে প্ৰতিদিনে লাংবৰে চিকাৰ কৰিবলৈ বুলি পাহাৰৰ বিভিন্ন ঠাইলৈ গৈছিল। এদিন চিকাৰ কৰি ঘূৰি ফুৰোঁতে ক'ব নোৱাৰাকৈ লাংবৰ গৈ জয়ন্তীয়া ৰাজ্যৰ ৰাজধানী পালেগৈ। যাওঁতে বাটত জয়ন্তীয়া ৰজাৰ ৰাজকুঁৱৰী হিলালীয়ে লগৰীয়া সকলৰ সৈতে নদীত স্নান কৰি থকা দেখা পালে। হিলালীৰ ৰূপত লাংবৰ মোগ্ধ হৈ পৰে। তাৰ পাছত দুয়োৰে চাৰি চকুৰ মিলন হয়। লাহে লাহে দুয়ো প্ৰীতিৰ বান্ধোনত বান্ধ খাব ধৰে। এদিন সেই কথা জয়ন্তীয়া ৰজাৰ কাণত পৰাত খঙত অগ্নিশৰ্মা হৈ ৰজাই সেনাপতিৰ হতোৱাই লাংবৰক বন্দী কৰাই ৰাজসভালৈ আনে। ৰাজসভাৰ সিদ্ধান্ত মৰ্মে লাংবৰক মৃত্যুদণ্ড শাস্তিৰ ৰায় প্ৰদান কৰে। কিন্তু জীয়ৰী হিলালীৰ অশেষ কাকুতি মিনতিত জয়ন্তীয়া ৰজাই লাংবৰক বলি দিয়াৰ আদেশ  সলনি কৰি লাংবৰক হিলালীৰ সৈতে বিবাহ কৰাই ঘৰ-জোঁৱাই হিচাপে ৰখাৰ সিদ্ধান্ত গ্ৰহণ কৰে। পাছলৈ জয়ন্তীয়া ৰাজ্যৰ উত্তৰাঞ্চল লাংবৰক দান দিয়ে। গোভা নৈৰ পাৰত ৰাজদৰবাৰ বহুৱাই উত্তৰে কপিলী নদীলৈকে লাংবৰক ৰাজ্য পাতি দিয়ে। মাঘ বিহুৰ উৰুকাৰ সাতদিনৰ পাছত লাংবৰৰ ৰাজ অভিষেক পাতিলে আৰু সেই দিনটোৰ লগত সংগতি ৰাখিয়ে তেতিয়াৰ পৰা জোনবিল মেলা মাঘবিহুৰ সাতদিনৰ পাছৰ পৰা প্ৰতিবছৰে অনুষ্ঠিত কৰি আহিছে। 

  জোনবিল মেলাৰ সৃষ্টিক লৈ জনপ্ৰবাদ যিয়ে নাথাকক কিয়, কোনোটোৱেই নুই কৰিব নোৱাৰি যদিও এটা কথা সত্য যে গোভা ৰজাসকলেই এই মেলাৰ জন্মদাতা।

PC: Bipul Bordoloi

   জোনবিল মেলা অসমৰ জনগোষ্ঠীয় পৰম্পৰাৰ এক সমন্বয়ৰ উৎসৱ। বহু শতিকা যুগৰ আগতে মানুহৰ মাজত যি বিনিময় প্ৰথা প্ৰচলন আছিল, আধুনিক মানৱ সভ্যতাৰ মাজত হেৰাই যোৱা সেই প্ৰথা এই মেলাই ধৰি ৰাখি এক মনোৰম ঐতিহ্য বহন কৰি আহিছে। মানুহৰ মাজত জ্ঞান বুদ্ধি অহাৰ পাছত যেতিয়া প্ৰথম ব্যৱসায় বাণিজ্যৰ কথা আহিছিল তেতিয়া সেই ব্যৱসায় বাণিজ্য এই বিনিময় প্ৰথাৰ মাধ্যমৰে চলিছিল। ইয়ে আছিল 

ব্যৱসায় বাণিজ্যৰ প্ৰথম যুগান্তকাৰী পদক্ষেপ। যি সময়ত মুদ্ৰাৰ প্ৰচলন নাছিল তেতিয়া মানুহৰ মাজত সামগ্ৰীৰ সলনি সামগ্ৰীৰ এক বিনিময় চলিছিল। মানুহৰ মাজত তেতিয়া পণ্য সামগ্ৰীৰ ব্যৱহাৰো তেনেই সীমিত আছিল। মূলত খাদ্য, বস্ত্ৰ আৰু বাসস্থান এই তিনিটাই মানুহৰ জীৱন যাপনৰ মূল সমল আছিল। পাহাৰৰ লোকসকলে ভৈয়ামৰ সকলৰ মাজত কুকুৰাৰ সলনি পাৰ, আদা-হালধিৰ সলনি তামোল-পান, ধানৰ সলনি মাছ, ইত্যাদি ইত্যাদি ধৰণেৰে বিনিয়ম চলিছিল। কিন্তু ক্ৰমান্বয়ে মুদ্ৰাৰ প্ৰচলন হোৱাত সেই বিনিময় প্ৰথা মানৱ জাতিৰ পৰা লাহে লাহে আঁতৰি আহি বৰ্তমান বিলুপ্ত অৱস্থাত। কিন্তু অসমত এই পুৰণি সংস্কৃতি ধৰি ৰাখিছে ঐতিহাসিক জোনবিল মেলাই। মাঘ বিহুৰ উৰুকাৰ পাছৰ বৃহস্পতিবাৰৰ পৰা তিনি দিনলৈ এই মেলা অনুষ্ঠিত হয়। গোভা ৰাজ্যৰ এলেকাধীন পাহাৰৰ তিৱা, খাচি, জয়ন্তীয়া, কাৰ্বি জনগোষ্ঠীৰ লোকসকলে গোভা ৰজাৰ তলতীয়া ৰজা সকলৰ লগত তথা জনগোষ্ঠীসমূহৰ নিজ নিজ গাঁৱৰ 'লৰ' আৰু 'দলৈ' সকলৰ নেতৃত্বত তাত খেতি কৰা আলু, কচু, আদা, হালধি, তিল, জালুক, ডালচেনি, তেজপাত ইত্যাদি বিভিন্ন ধৰণৰ জনগোষ্ঠীয় খাদ্যসম্ভাৰ লগত লৈ মেলাত বিক্ৰী কৰিবলৈ আহে। ভৈয়ামৰ জনগোষ্ঠীয় লোকসকলে তৈয়াৰ কৰা চিৰা, পিঠা, চাউল, সান্দহ, মাছ আদি সামগ্ৰীৰ সৈতে বিনিময় কৰে। পাহাৰৰ লোকসকলে সেই তিনিদিন জোনবিলৰ পাৰতে অস্থায়ীভাৱে ধানখেৰেৰে  ঘৰ সাজি তাতে বাহৰ পাতি থাকে। ভৈয়ামৰ লোকসকলে পাহাৰৰ লোকসকলক তথা পাহাৰ-ভৈয়ামৰ পৰস্পৰে পৰস্পৰক 'মামা-মামী' বুলি সম্বোধন কৰে। পূৰ্বতে এই মেলা কেৱল মাত্ৰ বিনিময় প্ৰথাৰ মাজেৰে চলিছিল যদিও বৰ্তমান এই মেলাত টকা পইচাৰে এক ব্যৱসায় বাণিজ্য হয়। সকলো ধৰণৰ সামগ্ৰীয়ে এই মেলাত ভিৰ কৰে। নিত্য ব্যৱহাৰ্য্য সামগ্ৰীৰ পৰা আৰম্ভ কৰি অন্য সামগ্ৰীলৈকে এই মেলাত ক্ৰয়-বিক্ৰয় হয়। পৰম্পৰাৰ মাজেৰে এক আধুনিক বাণিজ্য মেলালৈ এই মেলাই গতি কৰিছে।

   

জোনবিল মেলা আৰম্ভণিৰ প্ৰথম দিনা গোভা ৰাজ্যৰ নীতি নিয়ম অনুসৰি গোভাৰজাৰ উপস্থিতিত তথা আদেশত পাহাৰ ভৈয়ামৰ সকলো লোকে জোনবিলত সমূহীয়া মাছমৰা কাৰ্য্যসূচীত ভাগ লয়। সেইদিনাৰ পৰাই জোনবিলত মাছ ধৰা পৰ্ব আনুষ্ঠানিকভাৱে সকলোৰে বাবে মুকলি হয়। সেই মাছেৰে সকলোৱে লগ লাগি প্ৰীতিৰ ভোজ ভাত খায়। ৰাতিলৈ জনগোষ্ঠীয় পৰম্পৰাগত গীত-নৃত্যৰ প্ৰদৰ্শন হয়। মেলাৰ দ্বিতীয়দিনা জোনবিল মেলাৰ যি মূল আকৰ্ষণ “মুদ্ৰাবিহীন বিনিময় প্ৰথা” সেই প্ৰথা আৰম্ভ হয়। বহু ঘন্টাজুৰি মেলাত মুদ্ৰাৰ প্ৰচলন বন্ধ হয়, কেৱল মাত্ৰ সামগ্ৰীৰ সলনি সামগ্ৰীৰ বিনিময় হয়। যি আদিম মানৱ সভ্যতাৰ এক সংস্কৃতি। শেষৰ দিনা মেলাত অস্থায়ীভাৱে নিৰ্মাণ কৰি ৰখা ৰাজদৰবাৰলৈ প্ৰাচীন পৰম্পৰাগত ৰীতি-নীতিৰে হাতীৰ পিঠিত উঠি গোভা ৰজাৰ আগমন ঘটে। ৰাজবিষয়া আৰু পাৰিষদবৰ্গৰে পৰিৱেষ্টিত হৈ ৰজাই ৰাজদৰবাৰ শুৱনি কৰে। ৰজাৰ আগত অসম, মণিপুৰ, মিজোৰাম, অৰুণাচল, নাগালেণ্ড, ছিকিম আদি উত্তৰ পূৰ্বাঞ্চলৰ জনেগাষ্ঠীয় কৃষ্টি সংস্কৃতি, গীত-নৃত্য ৰজাৰ আগত প্ৰদৰ্শন কৰে। লগতে এই ৰাজদৰবাৰতে গোভা ৰজাই প্ৰজা সকলৰ পৰা কৰ-কাটল সংগ্ৰহ কৰে।

    এই সকলোবিলাকৰ উপৰিও এই মেলাত পৰম্পৰাগত কুকুৰা যুঁজ, মৎস্য চিকাৰ লগতে বিভিন্ন সাংস্কৃতিক অনুষ্ঠানো অনুষ্ঠিত হয়। তিনিওটা দিন অতি বেছি আনন্দ-উল্লাসেৰে মুখৰিত হৈ পৰে মেলাৰ পৰিৱেশ। বৰ্তমান গোভা ৰাজ্যৰ ৰজা হিচাপে 'দীপসিং দেওৰজা' অধিষ্ঠিত হৈ আছে। তেওঁ সাত বছৰ বয়সতে ৰাজ-অভিষেকৰ জৰিয়তে ৰাজকাৰ্যৰ দায়িত্ব লাভ কৰিছিল। যোৱা কিছু বছৰ ধৰি এই মেলাতে অসম চৰকাৰ ফালৰ পৰা গোভা ৰজাক ৰাজভাট্ৰা প্ৰদান কৰি আহিছে। 

   এই মেলাখনৰ জৰিয়তে তিৱা জনগোষ্ঠীক বিশ্বৰ জনমানসত এক সুকীয়া ৰূপত দাঙি ধৰিছে। বহু বিদেশী পৰ্যটকেও এই মেলা চাবলৈ অহা দেখিবলৈ পোৱা যায়। ইয়াৰ জৰিয়তে বহুলোক অৰ্থনৈতিকভাৱেও যথেষ্ট লাভান্বিত হয়। আৰ্থিক, সামজিক, সাংস্কৃতিক আদি সকলো দিশৰে এক ঐক্য-সংহতি ধৰি ৰাখিছে এই জোনবিল মেলাই। যিয়ে অসমীয়া জাতিৰ বহুজাতিক সংস্কৃতিক শক্তিশালী কৰি সমৃদ্ধিশালী কৰি আহিছে। চুতীয়া, কছাৰী, আহোম, কোঁচ, গাৰু, ডফলা, মিছিং, তিৱা, কাৰ্বি, বড়ো, ডিমাছা, নগা আদি সকলোৰে মাজত ভাতৃত্বৰ এনাজৰীডাল মজবুত কৰি ৰখাত বিশেষ ভূমিকা গ্ৰহণ কৰি আহিছে। যি সাম্প্ৰতিক সময়ত অতিকৈ প্ৰয়োজনীয়। 

   জোনবিল মেলাৰ দিনকেইটা লোকে লোকাৰণ্য হৈ পৰে মেলাৰ চৌদিশ। অসমৰ লগতে উত্তৰ পূৰ্বাঞ্চলৰ আটাইকেইখন ৰাজ্যৰে লোকসকলে আহি ভিৰ কৰেহি। যাৰ ফলত এই মেলাখন এক সমন্বয়ৰ স্থলীলৈ পৰিণত হয়। বহুজনে কোনোদিনে নেদেখা এই পৰিৱেশ চাবলৈ আহে, বহুতে ব্যৱসায় বাণিজ্যৰ বাবে বহুজনে আকৌ ইয়াক এক পৰ্যটন থলী হিচাপে গণ্য কৰি পৰিভ্ৰমণ কৰিবলৈ আহে মেলাৰ দিনকেইটাতে। এনেদৰেই সকলোৰে মাজত সমন্বয় আৰু ভাতৃত্ববোধৰ সম্পৰ্ক ধৰি ৰাখি চলি আহিছে ইতিহাসে গৰকা এই ঐতিহাসিক জোনবিল মেলা।


- দিপাংকৰ গগৈ।

ছাত্ৰ, যোগাযোগ আৰু সাংবাদিকতা বিভাগ।

গুৱাহাটী বিশ্ববিদ্যালয়।


তথ্য সূত্ৰ__ অসম ইয়েৰ বুক ২০২৩।

                  জনগণ বাৰ্তা(অনলাইন)। 

                  সাহিত্য ডট্ অৰ্গ (অনলাইন)। 

ফটো__ অনলাইন।

Tuesday, 2 December 2025

কাপলা বিল

অসমৰ বৰপেটা জিলাত অৱস্থিত কাপলা বিল বৈচিত্ৰময় উদ্ভিদ আৰু প্ৰাণীজগতৰ সৈতে জড়িত এক উল্লেখযোগ্য প্ৰাকৃতিক সম্পদ।  বিলবোৰ সাধাৰণতে বৰষুণৰ পানী, মাটিৰ স্বাভাৱিক খাদৰ কাৰণে সৃষ্টি হয় । কাপলা বিলো তেনেকুৱা প্ৰাকৃতিকভাৱে গঠনযুক্ত এটা জলসম্ভাৰ। বিলটো মূলত স্থানীয় পৰিৱেশ, জলজ জীৱ-বৈচিত্র্য আৰু গাঁওবাসীৰ দৈনন্দিন জীৱনৰ সৈতে গভীৰভাৱে জড়িত। প্ৰায় ৯১ হেক্টৰ ভূমি সামৰি লোৱা ই এটা বহু বৰ্ষজীৱী জলাশয় ।  জলজ উদ্ভিদ আৰু চৰাইকে ধৰি চহকী জৈৱ বৈচিত্ৰ্যৰ বাবে জনাজাত এটা জলাশয়। বিলখনৰ নামাকৰণৰ ক্ষেত্ৰত কেইবাটাও প্ৰবাদ আছে । তাৰে ভিতৰত মূল প্ৰবাদটো হ'ল :- প্ৰাচীন এটা সময়ত মাধৱদেৱে গৌমুৰা সত্ৰত বাস কৰিছিল । আৰু ইয়াত থাকোতে মাধৱদেৱৰ মাতৃৰ বিয়োগ হৈছিল। মাধৱদেৱে  মাতৃৰ বিয়োগৰ খবৰটো বিলত নাওত থাকোতে পাইছিল আৰু খবৰটো পাই তেখেতে কপালত থপৰীয়াই থপৰীয়াই কান্দিচিল বাবেই বিলখনৰ নাম কাপলা বিল হ'ল বুলি প্ৰবাদ আছে । এই বিলখনৰ লগত সংলগ্ন আৰু দুখন বিল আছে :- শালমৰা বিল , বৰকণা বিল ।  কাপলা বিলে স্থানীয় অৰ্থনীতি আৰু পৰিবেশৰ ক্ষেত্ৰত গুৰুত্বপূৰ্ণ ভূমিকা পালন কৰে । বছৰৰ বিভিন্ন ঋতুত কাপলা বিলৰ পানীৰ পৰিমাণ সলনি হয় । গ্ৰীষ্ম কালত ইয়াত পানীৰ পৰিমাণ উল্লেখযোগ্যভাৱে বৃদ্ধি পায়। আনহাতে শীতকালত পানী অলপ কমি যায় যদিও ই জলজ উদ্ভিদ আৰু মাছৰ বাবে উপযুক্ত বাসস্থান হিচাপে কাৰ্যকৰী হৈ থাকে । 




         বৰপেটা জিলাৰ সৰ্থেবাৰী ৰাজহ চক্ৰৰ অন্তৰ্গত বনিয়াকুছি-হালধিবাৰীৰ দক্ষিণ দিশত অৱস্থিত বিলখনত বিৰল কাঐ, মাগুৰ, চিংগী, সোল, পুঠি, খলিহানা, বৰালি আদি কেইবাটাও প্ৰজাতিৰ থলুৱা মাছৰ বাসস্থান। সমগ্ৰ অসমৰ বজাৰত এই মাছৰ চাহিদা ভাল। আৰু এই মাছবোৰ ৰাজ্যৰ অন্যান্য ঠাইলৈ প্ৰেৰণ কৰা হয়। । জানিব পৰা মতে বিলখনত বিভিন্ন ঠাইৰ পৰা পৰিভ্ৰমী চৰাইৰ আগমন হয়। সাধাৰণতে এই পৰিভ্ৰমী  চৰাইবোৰ শীত কালত অহা দেখা যায়। ৰাছিয়া, অষ্ট্ৰেলিয়া , উত্তৰ আমেৰিকা আদি বিভিন্ন ঠাইৰ পৰা আহি চৰাইবোৰ বিলখনত থাকে । ইয়াৰ ওপৰি স্থানীয় চৰাইবোৰেও এই বিলখনতে বাস কৰে । চৰাইবোৰ যেনে:- পানী কাউৰী,  শৰালি হাঁহ, শামুকভঙা , বগলী, ডাউক, দেও ৰাজহাঁহ , ঘিলা হাঁহ, কাকলা হাঁহ, বাদামী মুৰীয়া হাঁহ, কণামুছৰি , বৰঠুটিয়া মাছৰোকা , কুটুম চৰাই আদি বিভিন্ন চৰাইয়ে বাস কৰে । কৃষি আৰু পিতল ধাতু উদ্যোগৰ পিছত কাপলা বিল এই অঞ্চলৰ অৰ্থনীতিৰ এক প্ৰধান কাৰক আছিল । অর্থনৈতিকভাৱে কাপলা বিল স্থানীয় মানুহৰ জীৱিকাৰ সৈতে জড়িত। বহু পৰিয়াল মাছধৰা, জলজ উদ্ভিদ সংগ্ৰহ, পশুৰ বাবে খাদ্য , আৰু কৃষিকাৰ্য্যৰ বাবে এই বিলৰ ওপৰত নিৰ্ভৰশীল । কিন্তু সময়ৰ লগে লগে এই বিল বিশেষ হ'ব ধৰিছে । অবিৰত বেদখল, পানীৰ সোঁত বন্ধ হৈ পৰা, বছৰ বছৰ ধৰি একেলগে মাছৰ মাৰাত্মক ৰোগ আৰু উন্নয়নৰ নামত হোৱা আড়ম্বৰপূৰ্ণ কাৰ্য্যকলাপে  বিলৰ অস্তিত্বৰ প্ৰতি ভাবুকি কঢ়িয়াই আনিছে। ইয়াৰ ওপৰি আক্ৰমণাত্মক অপতৃণৰ বৃদ্ধিৰ বাবে বিলৰ নিৰ্গমন স্থান বন্ধ হ'ব ধৰিছে, যিয়ে পানীৰ প্ৰবাহ আৰু পৰিৱেশ তন্ত্ৰৰ স্বাস্থ্যত প্ৰভাৱ পেলাইছে । এই পৰিস্থিতিয়ে দেখুৱাই যে কাপলা বিল সংৰক্ষণ কৰা এতিয়া অত্যাৱশ্যক । স্থানীয় লোকে অভিযোগ উত্থাপন কৰিছে যে চোৰাং চিকাৰীৰ বাবেও বিলৰ মাছবোৰ নিশেষ হব ধৰিছে । 



       কাপলা বিলৰ পৰিৱেশ তন্ত্ৰৰ বহনক্ষমতা আৰু স্থানীয় জনসাধাৰণৰ জীৱিকা নিশ্চিত কৰিবলৈ হ'লে ইয়াৰ ফলপ্ৰসূ ব্যৱস্থাপনা অতি গুৰুত্বপূৰ্ণ। সংৰক্ষণমূলক ব্যৱস্থা যেনে -  অবৈধ দখলদাৰী ৰোধ, মাছৰ প্ৰজনন সংৰক্ষণ, আৰু স্থানীয় লোকসকলক সচেতন কৰা লগতে অপতৃণ বৃদ্ধিৰ সমস্যাটো সমাধান কৰি পানীৰ প্ৰবাহ উন্নত কৰিলে বিলৰ স্বাস্থ্য পুনৰ ঘূৰাই অনাত সহায়ক হ’ব । পৰিৱেশগত অখণ্ডতা বজাই ৰাখি বিলখনক পৰ্যটন স্থলী হিচাপে গঢ়ি তুলিলে অঞ্চলটোৰ বাবে অৰ্থনৈতিক লাভৰ সৃষ্টি হ'ব ।কাপলা বিল কেৱল এটা জলাশয় নহয়,  ই হৈছে পৰিৱেশ, জনজীৱন, অৰ্থনীতি আৰু সাংস্কৃতিক সম্পদৰ এক গুৰুত্বপূর্ণ অংশ। এইধৰণৰ বিল সংৰক্ষণ কৰিলে ভৱিষ্যৎ প্ৰজন্মও প্ৰাকৃতিক সৌন্দৰ্যৰ লগতে সম্পদৰ সুবিধা ল'ব পাৰিব।


কুইন নাথ 

যোগাযোগ আৰু সাংবাদিকতা বিভাগ 

গুৱাহাটী বিশ্ববিদ্যালয়

Tuesday, 28 January 2025

Exploring the Universe Through Science

On January 25, 2025, the Department of Physics at Gauhati University, along with the GU Observatory, organized an event called “Aligning Wanderers” at the University Observatory. The event, which started at 5:30 PM, aimed to offer students and faculty a chance to observe the night sky through advanced telescopes while addressing common myths about space.

Dr. Sanjeeb Kalita, Assistant Professor from the Department of Physics, along with his team, led the event. He began by welcoming the audience and requesting their cooperation for a successful program. Participants then observed four planets—Venus, Mars, Saturn, and Jupiter—through a Galilean telescope.

Despite dust, clouds, and smoke covering the sky over the past few days, students patiently waited to get a clear view of the planets. Seeing them with my own eyes was an incredible moment, something I had only read about before.

The Gauhati University Observatory, established in 1990, has been conducting planetary observation programs for several years. These programs aim to educate people through practical experiences and enhance their understanding of the planetary system.

During the event, Dr. Kalita delivered a talk on various topics, including:

The scale of the solar system

Copernicus’ contributions

The arrangement of planets

The celestial sphere

Planetary movements across the ecliptic

Observing Jupiter’s moons, Saturn’s rings, Mars’ red surface, and the phases of Venus was a mesmerizing experience. Even students from non-scientific backgrounds actively engaged in discussions, proving that science is for everyone.

The program featured two major components:

Sky Viewing – Observing planets through telescopes

Live Sky Simulation – Understanding planetary movement

For me, this event was a remarkable experience. The connection of planets with mythology and traditional beliefs made me even more curious to witness them firsthand. I am truly grateful to the organizers and especially to Dr. Bharati Bharali from the Department of Communication and Journalism for allowing us to be part of this inspiring event. 

-Bitopan Rajbongshi, MA 2nd Semester, DCJGU

My Sweet Experience of Stargazing on a Rare Evening

On the evening of January 25, 2025, I had the chance to witness a rare cosmic event—the Planetary Alignment—organized by the Department of Physics at Gauhati University in collaboration with the GU Observatory. The event turned out to be one of the most memorable experiences of my life.

The program began around 5:30 PM with a warm welcome from Dr. Sanjeeb Kalita and a team of enthusiastic PhD scholars. They explained the science behind planetary alignments in an engaging and easy-to-understand manner. I was fascinated right from the beginning, as it is not every day that one gets to learn about and witness such a rare astronomical event in such detail.

Then came the moment I was waiting for—looking through the Galilean telescope for the first time. It was a once-in-a-lifetime experience to see the planets lined up in the night sky. Watching them up close, perfectly aligned, felt surreal and reminded me that we are all part of something much bigger.

The event concluded in about an hour, but the experience will stay with me forever. It wasn’t just about the planets or the telescope—it was about witnessing the universe in a completely new way.

I am incredibly grateful to the Department of Physics for organizing this event. It was the perfect blend of learning, exploration, and sheer awe. As a student of Communication and Journalism, this experience reinforced the importance of curiosity and staying open to new fields of knowledge.

Sometimes, all it takes is a telescope and a rare cosmic event to change the way we see the universe—and life.




 -Mousam Sharma, MA 2nd Semester, Department of Communication and Journalism, GU

ছাত্ৰ ৰাজনীতিত ব্যক্তিত্বৰ প্ৰমূল্যবোধ

  ছাত্ৰ ৰাজনীতি এক বিশেষ সুঁতি, যি ভৱিষ্যতে মিলিত হয় ৰাজনীতিৰ বিশাল সাগৰত তেনে ক্ষেত্ৰত এই সুঁতিত ভালদৰে সাঁতুৰিব শিকিলেহে অশান্ত সাগৰৰ ঢৌৰ...